توضیحات
کلرید مس (Copper Chloride)؛ کاتالیزور، حکاکی صنعتی و معرف آزمایشگاهی
کلرید مس دوظرفیتی (Copper(II) Chloride) با فرمول CuCl₂·2H₂O و شمارهٔ CAS 10125-13-0 (فرم دوآبه)، بلورهای سبز مایل به آبی است که در فرم بدون آب (CAS 7447-39-4) به رنگ قهوهای-زرد درمیآید. همین تغییر رنگ با از دست دادن آب، ویژگی شاخص آن است.
کلرید مس رطوبتگیر است و محلول آن بسته به غلظت رنگ متفاوتی نشان میدهد: در محلول رقیق آبی-سبز و در محلول غلیظ سبز تا زرد. علت، تشکیل کمپلکسهای کلریدی متفاوت است — پدیدهای که در آزمایشگاه برای نمایش تعادل شیمیایی استفاده میشود.
ویژگیها و مزایای فنی کلرید مس
- کاتالیزور مؤثر: کاربرد در فرایند دیکن و اکسیکلریناسیون تولید کلرووینیل.
- حکاکی بازیافتپذیر: برخلاف کلرید آهن، حمام کلرید مس قابل احیا و استفادهٔ مجدد است.
- حلالیت بالا در آب: حدود ۷۵۰ گرم در لیتر در دمای اتاق.
- شعلهٔ سبز-آبی شاخص: کاربرد در آتشبازی و آزمون شعلهٔ آزمایشگاهی.
- اثر قارچکشی: استفاده در نگهدارندههای چوب و کشاورزی.
- تعادل رنگی قابل مشاهده: ابزار آموزشی کلاسیک نمایش اصل لوشاتلیه.
مشخصات فنی و آنالیز فیزیکوشیمیایی کلرید مس (Technical Specification)
| مشخصهٔ فنی | مقدار |
| نام فارسی | کلرید مس دوظرفیتی، کوپریک کلراید |
| نام لاتین | Copper(II) Chloride Dihydrate |
| فرمول شیمیایی | CuCl₂·2H₂O |
| شمارهٔ CAS | 10125-13-0 (دوآبه) / 7447-39-4 (بدون آب) |
| جرم مولی | ۱۷۰.۴۸ گرم بر مول (دوآبه) |
| ظاهر | بلور سبز مایل به آبی؛ فرم بدون آب قهوهای-زرد |
| چگالی | ۲.۵۱ گرم بر سانتیمتر مکعب |
| نقطهٔ ذوب | حدود ۱۰۰ درجه (با از دست دادن آب تبلور) |
| تجزیهٔ حرارتی | حدود ۹۹۳ درجه (فرم بدون آب) |
| حلالیت در آب (۲۰ درجه) | حدود ۷۵۰ گرم در لیتر |
| حلالیت در حلال آلی | محلول در اتانول و استون |
| pH محلول ۵٪ | حدود ۳ تا ۴ (اسیدی بهدلیل هیدرولیز) |
| رنگ شعله | سبز مایل به آبی |
| شرایط نگهداری | ظرف دربسته، محیط خشک، دور از فلزات فعال |
کاربردهای اصلی کلرید مس در صنایع
۱. کاتالیز صنعتی
مهمترین مصرف صنعتی آن است. در فرایند اکسیکلریناسیون برای تولید ۱,۲-دیکلرواتان — مادهٔ اولیهٔ PVC — بهعنوان کاتالیزور به کار میرود. در فرایند دیکن نیز برای بازیافت کلر از کلرید هیدروژن استفاده میشود.
۲. حکاکی مدارهای چاپی صنعتی
در خطوط تولید انبوه PCB، حمام کلرید مس نسبت به کلرید آهن مزیت مهمی دارد: میتوان آن را با اکسیداسیون احیا کرد و مجدداً به کار برد، در نتیجه پسماند کمتری تولید میشود.
۳. آزمایشگاه و آموزش شیمی
معرف استاندارد نمایش تعادل شیمیایی: با افزودن کلرید یا رقیقکردن، رنگ محلول بین آبی و سبز-زرد جابهجا میشود و اصل لوشاتلیه را بهصورت دیداری نشان میدهد. در آزمون شعله نیز شناساگر مس است.
۴. کشاورزی و حفاظت چوب
بهعنوان قارچکش و نگهدارندهٔ چوب در برابر پوسیدگی و حملهٔ قارچ.
۵. آتشبازی و پیروتکنیک
تولید شعلهٔ سبز-آبی در ترکیبات نورافشانی.
۶. رنگرزی و چاپ نساجی
بهعنوان دندانه و اکسیدکننده در فرایندهای رنگرزی سنتی.
ایمنی، خطرات و شرایط نگهداری
- طبقهبندی GHS: مضر در صورت بلع (H302)، تحریک پوست (H315)، آسیب جدی چشم (H318)، و بسیار سمی برای آبزیان با اثرات بلندمدت (H410).
- خطر محیط زیستی: مهمترین ریسک این ماده است. یون مس در غلظتهای بسیار پایین برای ماهی و بیمهرگان آبزی کشنده است؛ پساب و محلول مصرفشده هرگز نباید وارد فاضلاب شود.
- پسماند حکاکی: محلول مصرفشده حاوی مس غلیظ است و باید جمعآوری و به مراکز مجاز دفع پسماند شیمیایی تحویل شود.
- خورندگی: محلول اسیدی آن به فلزات حمله میکند؛ ظرف و تجهیزات باید پلیاتیلن یا مقاوم باشند.
- ناسازگاری: با فلزات فعال مانند آلومینیوم و منیزیم واکنش شدید میدهد؛ با ترکیبات احیاکنندهٔ قوی نیز ناسازگار است.
- تجهیزات حفاظت فردی: دستکش مقاوم، عینک ایمنی بسته و ماسک گردوغبار هنگام کار با پودر.
- نگهداری: ظرف کاملاً دربسته و محیط خشک؛ رطوبتگیری باعث کلوخهشدن و تغییر رنگ میشود.
چرا کلرید مس را از باران شیمی تهیه کنیم
- تفکیک فرم و گرید: راهنمایی در انتخاب بین فرم دوآبه و بدون آب و بین گرید صنعتی و آزمایشگاهی.
- اصالت و ثبات آنالیز: تأمین از منابع معتبر با امکان ارائهٔ برگ آنالیز بچ.
- بستهبندی ضدرطوبت: جلوگیری از کلوخهشدن و تغییر آب تبلور در طول انبارش.
برای استعلام قیمت روز، اعلام فرم و تناژ موردنیاز و ثبت سفارش سازمانی، با کارشناسان باران شیمی تماس بگیرید.
دیدگاهها
هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.