توضیحات
اسید فرمیک (Formic Acid)؛ سادهترین اسید آلی برای چرم، نساجی و دامپروری
اسید فرمیک (Formic Acid) با فرمول HCOOH و شمارهٔ CAS 64-18-6، سادهترین اسید کربوکسیلیک و مایعی بیرنگ با بوی تند و نافذ است. نام آن از واژهٔ لاتین formica به معنای مورچه گرفته شده، چون نخستین بار از تقطیر مورچهها جدا شد و همان مادهٔ سوزانندهٔ نیش مورچه است.
اسید فرمیک در بین اسیدهای آلی از این نظر منحصربهفرد است که هم خاصیت اسیدی قویتری از استیک اسید دارد (pKa حدود ۳.۷۵) و هم خاصیت احیاکنندگی، چون ساختارش گروه آلدهیدی نیز محسوب میشود.
ویژگیها و مزایای فنی اسید فرمیک
- اسیدیتهٔ نسبتاً قوی برای یک اسید آلی: حدود ده برابر قویتر از اسید استیک.
- تجزیهپذیری زیستی کامل: در طبیعت به آب و دیاکسید کربن تجزیه میشود و باقیماندهٔ پایدار ندارد.
- خاصیت دوگانهٔ اسیدی و احیاکننده: امکان استفاده در فرایندهایی که هر دو خاصیت لازم است.
- نفوذ سریع در الیاف و پوست چرم: مزیت کلیدی در فرایند دباغی.
- ضدمیکروبی مؤثر: مهار رشد باکتری و کپک در خوراک دام و سیلاژ.
- امتزاج کامل با آب: رقیقسازی به هر نسبت بدون جدایش فاز.
مشخصات فنی و آنالیز فیزیکوشیمیایی اسید فرمیک (Technical Specification)
| مشخصهٔ فنی | مقدار |
| نام فارسی | اسید فرمیک، جوهر مورچه، متانوئیک اسید |
| نام لاتین | Formic Acid / Methanoic Acid |
| فرمول شیمیایی | HCOOH |
| شمارهٔ CAS | 64-18-6 |
| جرم مولی | ۴۶.۰۳ گرم بر مول |
| ظاهر | مایع بیرنگ و شفاف با بوی تند و نافذ |
| چگالی (۲۰ درجه) | حدود ۱.۲۲ گرم بر سانتیمتر مکعب |
| نقطهٔ ذوب | ۸.۴ درجهٔ سانتیگراد |
| نقطهٔ جوش | ۱۰۰.۸ درجهٔ سانتیگراد |
| ثابت اسیدی (pKa) | ۳.۷۵ |
| حلالیت در آب | امتزاجپذیر به هر نسبت |
| نقطهٔ اشتعال | حدود ۶۹ درجهٔ سانتیگراد |
| غلظتهای رایج بازار | ۸۵٪ و ۹۴٪ |
| شرایط نگهداری | خنک، ظرف ونتدار، دور از باز و اکسیدکننده |
کاربردهای اصلی اسید فرمیک در صنایع
۱. صنعت چرم و دباغی
بزرگترین مصرف جهانی اسید فرمیک در دباغی است. در مرحلهٔ پیکلینگ، pH پوست را پایین میآورد و نفوذ مواد دباغی را تسهیل میکند. نفوذ سریع و یکنواخت آن، مزیتی است که اسیدهای معدنی ندارند.
۲. نساجی و رنگرزی
بهعنوان تنظیمکنندهٔ pH در حمام رنگرزی و تثبیتکنندهٔ رنگ روی الیاف پشم و نایلون. باقیماندهٔ آن در پساب بهراحتی تجزیه میشود.
۳. دامپروری و نگهداری سیلاژ
افزودن اسید فرمیک به سیلاژ، pH را سریع پایین میآورد، از رشد کلستریدیوم و کپک جلوگیری میکند و ارزش غذایی علوفه را حفظ مینماید. در خوراک طیور نیز بهعنوان اسیدیفایر و جایگزین آنتیبیوتیک محرک رشد کاربرد دارد.
۴. تولید لاستیک طبیعی
برای انعقاد شیرابهٔ درخت لاستیک استفاده میشود؛ اسید فرمیک ذرات لاستیک را از فاز آبی جدا میکند.
۵. آزمایشگاه و سنتز شیمیایی
بهعنوان حلال و معرف در کروماتوگرافی (بهویژه فاز متحرک LC-MS)، عامل احیاکننده در سنتز آلی، و پیشمادهٔ تولید فرماتها.
ایمنی، خطرات و شرایط نگهداری
- طبقهبندی GHS: مایع قابل اشتعال (H226)، سوختگی شدید پوست و آسیب جدی چشم (H314)، سمی در صورت استنشاق (H331).
- بخارات خطرناک: بوی تند آن هشداردهنده است اما استنشاق بخار میتواند به دستگاه تنفسی آسیب برساند. کار زیر هود یا با تهویهٔ موضعی الزامی است.
- خطر انجماد و انبساط: نقطهٔ ذوب ۸.۴ درجه است؛ در انبار سرد منجمد میشود و هنگام انجماد منبسط میگردد که میتواند ظرف را بترکاند.
- تجزیه و تولید گاز: بهآرامی به مونوکسید کربن و آب تجزیه میشود؛ ظرف باید ونت تخلیهٔ فشار داشته باشد.
- ناسازگاریها: با بازهای قوی واکنش شدید گرمازا دارد؛ با اکسیدکنندههای قوی و اسید سولفوریک غلیظ ناسازگار است.
- تجهیزات حفاظت فردی: دستکش مقاوم، عینک ایمنی بسته یا شیلد صورت، و کار در محیط با تهویهٔ مناسب.
چرا اسید فرمیک را از باران شیمی تهیه کنیم
- تفکیک غلظت: راهنمایی در انتخاب بین گریدهای ۸۵٪ و ۹۴٪ بر اساس کاربرد شما.
- اصالت و ثبات آنالیز: تأمین از منابع معتبر با امکان ارائهٔ برگ آنالیز بچ.
- بستهبندی ونتدار و مقاوم: متناسب با ماهیت تجزیهشونده و خورندهٔ این ماده.
برای استعلام قیمت روز، اعلام غلظت و تناژ موردنیاز و ثبت سفارش سازمانی، با کارشناسان باران شیمی تماس بگیرید.
دیدگاهها
هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.